JEOPOLİTİK ATEŞ, FAİZ DUVARI
Küresel piyasalarda haftanın ana teması yeniden jeopolitik risk, petrol, enflasyon ve Fed beklentileri etrafında şekilleniyor. Piyasa, savaşı ve bölgesel tansiyonu doğrudan altın talebi üzerinden değil; petrol fiyatları, enerji maliyetleri, enflasyon ve daha sıkı para politikası ihtimali üzerinden okumaya devam ediyor. Bu nedenle jeopolitik riskin metaller üzerindeki etkisi ikiye bölünmüş durumda. Bir tarafta artan belirsizlik, teorik olarak altın ve gümüş gibi varlıklara talep yaratabilecek bir unsur. Diğer tarafta ise yükselen petrol fiyatları, Fed’in daha uzun süre şahin kalabileceği beklentisini güçlendirerek faiz getirisi olmayan metaller üzerinde baskı kuruyor. Şu anda piyasada ikinci etki daha ağır basıyor. ABD’den gelen güçlü istihdam verileri bu baskıyı daha da artırdı. Bu sabah itibarıyla altın 4.319 $ seviyesinde % 0,21 düşüşle işlem görüyor. Gümüş 67,74 $ seviyesinde % 0,10 gerilerken, paladyum 1.229 $ ile % 0,27 artıda. Platin ise 1.778 $ seviyesinde % 0,14 yükseliş kaydediyor. Tablo, altın ve gümüşte baskının sürdüğünü; platin ve paladyumda ise arz-talep dengesi kaynaklı sınırlı bir direnç oluştuğunu gösteriyor.
Orta Doğu’daki çatışmalar petrol fiyatlarını yukarı taşıdıkça, enflasyon endişesi güçleniyor. Enflasyon beklentilerindeki bozulma ise Fed’in faiz indirme ihtimalini zayıflatıyor, hatta piyasada yıl içinde yeniden faiz artışı ihtimalinin konuşulmasına neden oluyor. Bu denklem altında altın, savaş riskine rağmen yukarı yönlü kalıcı ivme yakalamakta zorlanıyor. Altındaki düşüşün önemli tarafı, yalnızca satışların artması değil; alıcı iştahının da zayıflaması.
Gümüş tarafında baskı daha belirgin. Küresel büyümeye dair endişeler, sanayi tarafındaki talep beklentilerini de zayıflatıyor. Buna rağmen gümüşün fiziki tarafında sıkışıklık devam ediyor. COMEX’te açık pozisyonların kayıtlı stoklara göre yüksek kalması, teslimat dönemlerinde hassasiyeti artırıyor. Yani fiyat kısa vadede faiz ve dolar baskısıyla gerilese de, sınırlı stoklar, arz açığı, sanayi kullanımı ve özellikle solar panel talebi gümüşte orta vadeli potansiyeli koruyor.
Platin için mücevher tarafında da dikkat çekici bir alan açılıyor. Tüketicileri daha ulaşılabilir beyaz metal alternatiflerine yönlendiriyor. Çin, Hindistan, Japonya ve ABD gibi pazarlarda platin takı talebinin güç kazanması, metalin yalnızca sanayi tarafında değil, tüketici tarafında da destek bulabileceğini gösteriyor. Paladyum tarafında toparlanma sınırlı kalıyor. Çünkü metal hâlâ büyük ölçüde otomotiv sektörüne bağlı. Elektrikli araçlara geçiş endişeleri talebi zayıflatıyor. Bu nedenle paladyumda daha güçlü bir yükseliş için otomotiv talebinde belirgin toparlanma ya da arz tarafında yeni bir sıkışma gerekiyor.
Jeopolitik riskler arttıkça piyasalar sadece savaş ihtimalini değil, bunun enerji ve taşıma maliyetlerine etkisini de fiyatlıyor. Hürmüz Boğazı’ndaki risk petrol talebi endişesini artırırken, Kızıldeniz’deki gerilim deniz taşımacılığı maliyetlerini yukarı çekebilir. Petrol ve lojistik maliyetlerinin yükselmesi enflasyon baskısını artırır. Bu da Fed’in faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceği beklentisini güçlendirdiği için kıymetli metaller üzerinde baskı yaratıyor. Yani risk artıyor ama bu kez altını desteklemekten çok faiz endişesi üzerinden metallerin yükselişini sınırlıyor.